Kolejność obowiązku alimentacyjnego – od kogo można domagać się alimentów (cz. I).

piggy-bank-2889042_640

Image by 3D Animation Production Company from Pixabay

Słowo alimenty kojarzy się nam przede wszystkim z obowiązkiem płacenia przez jedno z rodziców na dzieci, które pozostały z drugim rodzicem m.in. po rozwodzie. Jednak tak naprawdę obowiązek ten może dotyczyć znacznie szerszego grona osób, gdyż alimenty mogą należeć się również np. rodzicom, dziadkom, wnukom, małżonkowi czy rodzeństwu.

Obowiązek alimentacyjny może generalnie obciążać:

  • krewnych w linii prostej (rodzice, dziadkowie, dzieci, wnuki),

  • rodzeństwo,

  • byłego małżonka,

  • ojczyma lub macochę.

Oczywiście nigdy nie dojdzie do sytuacji, że odpowiedzialne będą wszystkie te osoby. O tym kogo od kogo domagać się alimentów w konkretnej sytuacji decydują przepisy o kolejności obowiązku alimentacyjnego. Ustanawiają one niżej przedstawione zasady:

  1. Obowiązek alimentacyjny byłego małżonka wyprzedza obowiązek krewnych tego małżonka.

    Dotyczy to zarówno obowiązku alimentacyjnego współmałżonka w stosunku do drugiego małżonka w czasie trwania małżeństwa, jak i po rozwodzie lub unieważnieniu małżeństwa (zakładając oczywiście, że są spełnione przesłanki z art. 60 k.r.o., który wskazuje kiedy można przyznać alimenty byłemu małżonkowi). Współmałżonek nie może się bronić tylko tym, że drugiemu małżonkowi niezdolnemu do samodzielnego utrzymania się dostarczają lub mogą dostarczać środków utrzymania jego krewni np. rodzice. (por. orzeczenie SN z dnia 29.02.1952 r, sygn. C 1499/51).

    Jeśli zatem mamy do czynienia z osobą rozwiedzioną, która nie została uznana za wyłącznie winną rozkładu pożycia małżeńskiego, która popadła w niedostatek i chce uzyskać świadczenie alimentacyjne to powinna się ona w pierwszej kolejności domagać alimentów od byłego małżonka, nawet jeśli ma np. dorosłe dzieci i rodziców, którzy mogliby jej pomóc.

  2. Zstępni odpowiadają przed wstępnymi.

    Najpierw wyjaśnijmy: zstępni to dzieci, wnuki, prawnuki itd. natomiast wstępni to rodzice, dziadkowie pradziadkowie itd. Jeśli osoba domagająca się alimentów ma zarówno dzieci, które mają odpowiednie możliwości finansowe jak i rodziców to najpierw powinna wnieść o alimenty od dzieci.

  3. Wstępni odpowiadają przed rodzeństwem.

    Jeśli dana osoba nie ma dzieci ani wnuków ale ma rodzeństwo i rodziców to najpierw powinna domagać się alimentów od rodziców. Oznacza to, że co do zasady rodzeństwo odpowiada w ostatniej kolejności.

  4. Bliższy stopniem krewny wyprzedza co do obowiązku alimentacyjnego wszystkich krewnych dalszych stopniem.

    Na przykład jeśli osoba, która chce uzyskać alimenty ma dzieci oraz wnuki to w pierwszej kolejności odpowiedzialne będą jej dzieci i jeśli uczynią one zadość swojemu obowiązkowi to wnuki nie będą już odpowiadać za alimenty w stosunku do tej osoby.

  5. Dziecko może żądać świadczeń alimentacyjnych od swego ojczyma (macochy) dopiero, gdy rodzice nie będą mogli spełnić swego obowiązku wobec dziecka.

    Oznacza to, że obowiązek ojczyma (macochy) wyprzedza obowiązek krewnych dziecka ale nie obowiązek jego rodziców.

  6. Obowiązek alimentacyjny względem przysposobionego obciąża przysposabiającego przed wstępnymi i rodzeństwem przysposobionego. Jednocześnie obowiązek alimentacyjny przysposobionego względem wstępnych i rodzeństwa obciąża go dopiero w ostatniej kolejności. Ta zasada obowiązuje w przypadku tzw. adopcji niepełnej, która polega na wywołaniu skutków wynikających z przysposobienia wyłącznie między przysposabiającym a przysposobionym (art. 124 § 1 k.r.o.).

W części II tego wpisu przedstawię kiedy możemy zwrócić się o alimenty od osoby zobowiązanej w dalszej kolejności zamiast do osoby, która jest odpowiedzialna za płacenie alimentów zgodnie z przedstawionymi wyżej zasadami.

Autor wpisu:

Emilia Robak

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s